اضطراب در کودکان و نوجوانان😫

اضطراب در کودکان و نوجوانان یک مشکل رایج و پیچیده در زمینه سلامت روان است که می تواند تاثیر قابل توجهی بر سلامت و عملکرد روزانه آنها داشته باشد. این مشکل طیف وسیعی از شرایط را در بر می گیرد، از جمله اختلال اضطراب فراگیر، اختلال اضطراب اجتماعی، اختلال اضطراب جدایی و فوبی های خاص. 

اضطراب پاسخی طبیعی به استرس یا خطر است، اما زمانی که بیش از حد یا مداوم شود، می تواند به طور قابل توجهی بر سلامت و زندگی روزمره کودک تاثیر بگذارد. در این مقاله، به پیچیدگی های اضطراب در کودکان و نوجوانان می پردازیم و علل، علائم و راه کارهای موثر برای حمایت از آن‌ها را روشن می‌کنیم.

اضطراب در کودکان و نوجوانان

درک اضطراب دوران کودکی

اختلالات اضطرابی در کودکان و نوجوانان از شایع ترین اختلالات سلامت روان است که تقریباً از هر هشت کودک یک نفر را تحت تاثیر قرار می دهد. این اختلالات طیف وسیعی از شرایط را در بر میگیرند، از جمله اختلال اضطراب فراگیر (GAD)، اختلال اضطراب اجتماعی، اختلال اضطراب جدایی و فوبی های خاص. در حالی که علت دقیق اختلالات اضطرابی به طور کامل شناخته نشده است، ترکیبی از عوامل ژنتیکی، محیطی و رشدی در ایجاد آن نقش دارند.

کودکان در پاسخ به  فشار تحصیلی، موقعیت های اجتماعی، درگیری های خانوادگی یا رویدادهای آسیب زا دچار مضطرب میشوند. علاوه بر این، ویژگی‌های خاص شخصیتی مانند کمال گرایی یا حساسیت به انتقاد ممکن است کودکان را مستعد ابتلا به اختلالات اضطرابی کند.

شناخت علائم اضطراب در کودکان و نوجوانان

اضطراب می تواند در کودکان و نوجوانان به شکل های مختلف بروز کند و علائم بسته به نوع و شدت اختلال ممکن است متفاوت باشد. علائم رایج اضطراب در کودکان و نوجوانان عبارتند از:

  • نگرانی یا ترس بیش از حد در مورد فعالیت های روزمره یا رویدادها
  • اجتناب از موقعیت های اجتماعی یا تجربیات جدید
  • علائم فیزیکی مانند دل درد، سردرد یا خستگی
  • مشکل در تمرکز یا تکمیل کارها
  • تحریک پذیری یا بدخلقی
  • اختلالات خواب، از جمله مشکل در به خواب رفتن یا بیدار ماندن
  • تغییرات در اشتها یا وزن
  • کمال گرایی یا انتقاد بیش از حد از خود

علل و عوامل خطر اضطراب در کودکان و نوجوانان

در حالی که علل دقیق اختلالات اضطرابی در کودکان چند وجهی است، چندین عامل ممکن است خطر ابتلا به این شرایط را افزایش دهد:

ژنتیک: کودکانی که سابقه خانوادگی اختلالات اضطرابی دارند، به احتمال زیاد خودشان نیز دچار اضطراب می شوند. این موضوع نشان دهنده زمینه ژنتیکی برای این شرایط است.

محیط: رویدادهای استرس زا در زندگی، مانند تروما، درگیری های خانوادگی یا تغییرات عمده زندگی، می توانند اضطراب را در کودکان تحریک یا تشدید کنند.

عصب شناسی: تفاوت در شیمی و عملکرد مغز ممکن است در ایجاد اختلالات اضطرابی در کودکان و نوجوانان نقش داشته باشد.

مزاج: کودکانی که به طور طبیعی حساس تر هستند یا مستعد احساسات منفی هستند، ممکن است در معرض خطر بیشتری برای ابتلا به اختلالات اضطرابی قرار داشته باشند.

یادگیری و رفتار: کودکانی که از نظر تحصیلی یا اجتماعی با مشکل مواجه هستند، به دلیل احساس شکست یا طرد شدن، سطح بالاتری از اضطراب را تجربه می کنند.

با درک این عوامل زمینه ای، والدین، مربیان و مراقبین می توانند از کودکانی که با اضطراب دست و پنجه نرم میکنند، بهتر حمایت کنند.

کودکان و نوجوانان + اضطراب

حمایت از کودکان و نوجوانان مبتلا به اضطراب

حمایت موثر از کودکان و نوجوانان مبتلا به اضطراب شامل رویکردی چند وجهی است که هم به جنبه‌های احساسی و هم به جنبه‌های عملی این شرایط می‌پردازد. برخی از راهکارهای حمایتی برای کودکان مبتلا به اضطراب عبارتند از:

➕ ایجاد محیطی امن و حمایتی: فضایی پرورش دهنده و بدون قضاوت فراهم کنید که کودکان در آن احساس راحتی کنند تا افکار و احساسات خود را بیان کنند.

➕ تشویق به برقراری ارتباط درست: برقراری ارتباط درست بین کودکان و بزرگسالان مورد اعتماد را تقویت کنید و آنها را تشویق کنید تا در مورد نگرانی ها و ترس های خود صحبت کنند.

➕ آموزش مهارت های مقابله: به کودکان مهارت های مقابله عملی مانند تمرینات تنفس عمیق، تکنیک های ذهن آگاهی و صحبت مثبت با خود را آموزش دهید تا علائم اضطراب را کنترل کنند.

ایجاد روال: ایجاد یک برنامه روزانه قابل پیش بینی می تواند به کاهش عدم قطعیت و ایجاد حس ثبات برای کودکان مبتلا به اضطراب کمک کند.

درخواست کمک از روانشناس: اگر علائم اضطراب همچنان ادامه دارد یا با عملکرد روزانه تداخل می کند، از یک روانشناس واجد شرایط،  که در کار با کودکان و نوجوانان تخصص دارد، کمک بگیرید.

اغلب افرادی که اضطراب شدید دارند، احساس می کنند این علائم در آن ها و یا کودکانشان غیر قابل کنترل هست و همین عامل خود باعث ایجاد نگرانی بیشتر می شود.

کودکان و نوجوانان + اضطراب

انواع اضطراب در کودکان و نوجوانان

از انواع اختلال در کودکان و نوجوانان می توان به موارد زیر اشاره کرد:

اختلال اضطراب عمومی

اختلال اضطراب عمومی در کودکان و نوجوانان معمولا در مورد تعدادی از حوادث ویا فعالیت ها است و ممکن است تمام وقت رخ دهد و اما نمی توان آن را به موضوع خاصی ربط داد.

برخی از اختلالات از جمله ترس از شکست یا عملکرد ضعیف، اضطراب امتحان، نگرانی درمورد ایمنی کودک و یا خانواده، نگرانی در مود رعد و برق و یا جنگ و..این نوع اختلالت در موردموضوعی خاص است .

فوبیا و ترس

فوبیا و ترس نیز بسیار خاص و منحصر به فرد است، کودکان، نوجوانان و حتی بزرگسالان در صورت مواجه با حادثه و یا وضعیتی ممکن است دچار ترس شوند و این ترس ها شامل : ترس از مشکلات، تنفس از ارتفاع، ترس از پرواز و.. می باشد.

اختلال اضطراب جدایی

اختلال اضطراب جدایی، نگرانی کودکان و یا نوجوانان از دور بودن والدین است. این کودکان اغلب ترس دارند که والدینشان آسبیب ببینند و یا از آن ها جدا شوند. این نوع اضطراب معمولا در کودکان پیش دبستانی دیده می شود اما ممکن است در بزرگسالان نیز مشاهده شود.

وسواس

وسوسه ها، افکاری هستند که کنترل آن ها مشکل است و موجب ناراحتی شدید فرد خواهد شد. وسواس هایی که شایع است و اضطراب را در کودکان و نوجوانان ایجاد می کند مانند : شستن زیاد دست، بازنگری، چک کردن مداوم و…

✅ اختلال هراس

اختلال هراس با دوره های گسسته  وشدید اضطراب در کودکان و نوجوانان مشخص می شود و ناگهانی بوده و بدون هشدار رخ خواهد داد و این نوع اخلال به یک مکان و موقعیت خاص مرتبط نیست.افرادی که اختلال هرس دارند دچار اضطراب بالایی هستند و احساس می کنند همه چیز در اطراف آن ها بسته است و دشواری تنفس پیدا می کنند.

اختلال استرس

اختلال استرس نیز معمولا از طریق مواجه با یک رویداد و تجربه ترسناک و آسیب زا رخ داده است و اضطراب را در کودکان و نوجوانان ایجاد می کند.

نتیجه گیری

اختلالات اضطرابی شرایط شایع اما قابل درمانی هستند که می توانند تأثیر قابل توجهی بر زندگی کودکان و نوجوانان داشته باشند. با درک علل، علائم برای مدیریت اضطراب، والدین، می توانند حمایت لازم را برای کمک به رشد عاطفی و تحصیلی کودکان فراهم کنند. با مداخله زودهنگام و درمان مناسب، کودکان مبتلا به اختلالات اضطرابی می توانند یاد بگیرند که علائم خود را مدیریت کنند و زندگی پرباری داشته باشند.

سوالات متداول

چه زمانی والدین باید برای اضطراب فرزندشان به دنبال کمک حرفه ای باشند؟

اگر علائم همچنان ادامه داشته باشد، با عملکرد روزانه تداخل کند یا باعث ناراحتی قابل توجهی شود، والدین باید به دنبال کمک حرفه ای برای اضطراب فرزندشان باشند.

والدین و مراقبین چگونه می توانند از کودکان و نوجوانان مبتلا به اضطراب حمایت کنند؟

حمایت از کودکان و نوجوانان مبتلا به اضطراب شامل ایجاد محیطی امن و حمایتی، تشویق به برقراری ارتباط باز، آموزش مهارت های مقابله، ایجاد روال، درخواست کمک از پزشک در صورت نیاز و مشارکت دادن مدرسه در ایجاد یک برنامه حمایتی است.

آیا اختلالات اضطرابی در کودکان و نوجوانان با افزایش سن بهبود می یابد؟

با درمان و حمایت مناسب، بسیاری از کودکان و نوجوانان مبتلا به اختلالات اضطرابی می توانند یاد بگیرند که علائم خود را به طور موثر مدیریت کنند و زندگی پرباری داشته باشند.

درمان اضطراب کودکان با نوروفیدبک

درمان اضطراب کودکان با نوروفیدبک به‌عنوان یک درمان امیدوارکننده برای انواع بیماری‌های عصبی و اضطراب برای کودکان ظهور کرده است. این رویکرد نوآورانه از قدرت انعطاف پذیری عصبی مغز برای رسیدگی به علائم مرتبط با بیماری های مختلف دوران کودکی، از اختلال کم توجهی بیش فعالی (ADHD) تا اختلال طیف اوتیسم (ASD) و فراتر از آن استفاده می کند. نوروفیدبک باعث آگاهی بیشتر کودکان از وضعیت ذهنی خود می‌شود و آنها را قادر می‌سازد تا با تمرکز بر فعالیت‌های مغزی مطلوب، اضطراب خود را کاهش دهند.

درمان اضطراب کودکان با نوروفیدبک

درک نوروفیدبک برای اضطراب کودکان

نوروفیدبک، بر روی اندازه گیری و آموزش الگوهای امواج مغزی برای بهبود سلامت روان و رفاه کلی تمرکز دارد. در طول یک جلسه نوروفیدبک، کودکان به حسگرهایی متصل می شوند که فعالیت مغز آنها را کنترل می کنند. سپس داده‌های جمع‌آوری‌شده پردازش و به نشانه‌های دیداری و شنیداری ترجمه می‌شوند که در زمان واقعی به کودک ارائه می‌شوند. با مشاهده این نشانه‌ها، کودکان یاد می‌گیرند که الگوهای امواج مغزی خود را تشخیص داده و اصلاح کنند و خود تنظیمی و عملکرد بهینه مغز را ارتقا دهند.

نوروفیدبک و اختلالات دوران کودکی 

نوروفیدبک در مدیریت اختلالات اضطرابی در کودکان مفید است. با آموزش کودکان برای تنظیم فعالیت مغز و تقویت آرامش، نوروفیدبک می تواند علائم اضطراب را کاهش داده و بهزیستی عاطفی را بهبود بخشد. این رویکرد جایگزین ایمن و بدون دارو برای درمان های دارویی سنتی ارائه می دهد.

علاوه بر این، نوروفیدبک در پرداختن به اختلالات رفتاری مانند اختلال نافرمانی مقابله ای (ODD) و اختلال سلوک (CD) نوید بخش بوده است. با ترویج خود تنظیمی و کنترل هیجانی، نوروفیدبک می تواند به کودکان کمک کند مکانیسم های مقابله ای سالم تری ایجاد کنند و رفتارهای مخرب را کاهش دهند.

نوروفیدبک و اختلالات رشد عصبی کودکان 

اختلالات عصبی رشدی، مانند اختلال طیف اوتیسم (ASD) و ناتوانی های یادگیری خاص، چالش های مهمی برای کودکان ایجاد می کند. نوروفیدبک به عنوان یک ابزار درمانی برای رسیدگی به این شرایط پیچیده ظاهر شده است.

در مورد ASD، مداخلات نوروفیدبک با هدف تنظیم الگوهای امواج مغزی مرتبط با تعامل اجتماعی و مشکلات ارتباطی است. با آموزش کودکان برای تعدیل فعالیت مغزی خود، نوروفیدبک می تواند مهارت های اجتماعی را بهبود بخشد، رفتارهای تکراری را کاهش دهد و عملکرد کلی در افراد مبتلا به ASD را بهبود بخشد.

به طور مشابه، نوروفیدبک در کمک به کودکان دارای ناتوانی های یادگیری خاص، مانند نارساخوانی، نوید بخش بوده است. با هدف قرار دادن الگوهای امواج مغزی مرتبط با خواندن و پردازش زبان، نوروفیدبک می‌تواند توانایی مغز برای پردازش اطلاعات را افزایش داده و درک مطلب و عملکرد تحصیلی را در کودکان مبتلا به نارساخوانی بهبود بخشد.

نوروفیدبک و اضطراب کودکان

مزایا و محدودیت های نوروفیدبک

نوروفیدبک یک روش درمانی نوآورانه است که می‌تواند برای کودکان با اضطراب مزایای قابل توجهی داشته باشد. در ادامه، به برخی از این مزایا اشاره خواهیم کرد:

  1. عدم نیاز به داروها: یکی از مزیت‌های عمده نوروفیدبک برای کودکان با اضطراب، عدم نیاز به داروها است. در بسیاری از موارد، درمان اضطراب در کودکان با داروها همراه است که ممکن است عوارض جانبی و نیاز به تنظیمات متنوع داشته باشد. با استفاده از نوروفیدبک، کودکان می‌توانند به طور طبیعی و بدون استفاده از داروها به کنترل و مدیریت اضطراب خود بپردازند.
  1. آموزش مهارت‌های خود تنظیمی: نوروفیدبک به کودکان ابزارهایی را برای آموزش مهارت‌های خودتنظیمی ارائه می‌دهد. با استفاده از سیستم نوروفیدبک، کودکان می‌توانند به صورت فعال در فرآیند درمانی شرکت کنند و با تمرکز بر روی فعالیت‌های مغزی مطلوب، بهبودی در کنترل اضطراب خود تجربه کنند. این مهارت‌های خودتنظیمی می‌توانند به طور قابل توجهی در بهبود کیفیت زندگی کودکان و مدیریت اضطرابشان موثر باشند.
  1. اثرات بلندمدت: یکی از مزیت‌های نوروفیدبک این است که تأثیرات آن معمولاً در طولانی‌مدت باقی می‌ماند. پس از پایان درمان، کودکان بهبود قابل توجهی در کنترل اضطراب خود تجربه می کنند و این بهبود‌ها معمولاً پایدار است. این بدان معناست که کودکان می‌توانند از مزایای درمانی نوروفیدبک برای مدت طولانی پس از پایان جلسات بهره ببرند.
  1. عدم تاثیرات جانبی: نوروفیدبک یک روش بی‌خطراست که نیازی به جراحی یا استفاده از داروهای قوی ندارد. این روش فقط بر اساس تغییر فعالیت‌های مغزی کودکان کار می‌کند و احتمال وقوع عوارض جانبی یا مشکلات فیزیکی کمتری دارد.

علائم اختلال اضطراب در کودکان چیست؟

علائم اختلال اضطراب در کودکان و نوجوانان و بزرگسالان متفاوت است. کودکان غالبا اضطراب و نگرانی خود را از نظر رفتاری نشان می دهند. اما جالب است بدانید هیچ دونفری نشانه های یکسان از اختلال اضطراب نشان  نمی دهند.

علائم اضطراب می تواند از علائم جسمی مانند درد معده، سردرد های اضطرابی، تهوع، استفراغ، کهیر و.. تا نگرانی های درونی مانند: افکار منفی، اجتناب از اجتماع و…و یا رفتارهای تحریک آمیز،خشن و …باشد.

نوروفیدبک و اضطراب کودکان

نشانه های تشخیص اضطراب در کودکان

نکته ی اول در مورد تشخیص اضطراب در کودکان این است که هیچ فردی با فرد دیگر علائم یکسانی را نشان نمی دهد. اما به طور کلی می توان گفت که کودکان با علائم رفتاری اضطراب خود را نشان می دهند.

علائم اضطراب می تواند از علائم جسمی مانند کهیر، حالت تهوع، ضربان قلب بالا، دردهای معده، سردردهای اضطرابی و…. را شامل شود. برخی از علائم اضطراب درونی بوده و می تواند نشانه هایی مانند اضطراب اجتماعی، گوشه گیری اجتماعی و…. داشته باشد.

اضطراب در برخی موارد می تواند زندگی فرد را دچار اختلال کند به طوری که شخص توانایی هرگونه حرکت را از دست می دهد و دچار حمله ی عصبی می شود که در این صورت بیمار دچار پانیک شده است. بهتر است اضطراب در مراحل اولیه کنترل شود.

نتیجه گیری 

نوروفیدبک به عنوان یک رویکرد پیشگامانه در درمان بیماری های کودکان پتانسیل بسیار زیادی دارد. این تکنیک غیر تهاجمی با استفاده از قدرت نوروپلاستیسیته، کودکان را قادر می‌سازد تا فعالیت مغزی خود را شکل داده و تنظیم کنند، که منجر به بهبود عملکردهای شناختی و کاهش علائم می‌شود. از ADHD و اختلالات اضطرابی گرفته تا شرایط رشد عصبی مانند ASD و ناتوانی های یادگیری خاص، نوروفیدبک نویدبخش بهبود رفاه و کیفیت زندگی کودکان است. 

سوالات متداول

نوروفیدبک چگونه به کودکان در درمان اضطراب کمک می‌کند؟

نوروفیدبک به کودکان کمک می‌کند تا با مشاهده و تنظیم الگوهای فعالیت مغزی خود، بهبود قابل توجهی در کنترل اضطراب خود تجربه کنند.

چه نوع اضطراب‌هایی می‌توان با استفاده از نوروفیدبک در کودکان درمان کرد؟

نوروفیدبک می‌تواند در درمان انواع اضطراب‌های مرتبط با کودکان موثر باشد. این شامل اضطراب عمومی، اضطراب جدایی، اختلال نشخوارکنندگی، اضطراب اجتماعی، اختلال وسواسی-اجباری و فوبیاها می‌شود. با مشاهده و تنظیم الگوهای فعالیت مغزی، نوروفیدبک به کودکان کمک می‌کند تا از طریق تقویت کنترل خودتنظیمی و کاهش علائم اضطراب، بهبودی در وضعیت روانی خود را تجربه کنند.

Call Now Button