مشاوره روانشناسی خانواده

مشاوره روانشناسی خانواده یک فرآیند حمایتی و راهنمایی است که به منظور بهبود روابط و سلامت روانی اعضای خانواده ارائه می‌شود. در این نوع مشاوره، روانشناس با استفاده از تکنیک‌ها و روش‌های متنوعی که در زمینه روانشناسی خانواده توسعه یافته‌اند، به خانواده کمک می‌کند تا بهترین راهکارها را برای مواجهه با مشکلات خانوادگی پیدا کنند. این نوع مشاوره می‌تواند در مواقعی که خانواده با مشکلات مربوط به ارتباطات ناسالم، تعارضات، ناراحتی‌های روانی، سوء تغذیه، اعتیاد و یا تغییرات مهم در زندگی خانوادگی مواجه شده است، بسیار مفید واقع شود. در این مقاله، ما به اهمیت مشاوره روانشناسی خانواده می پردازیم، مزایا، تکنیک ها و قدرت دگرگونی آن را در تقویت پویایی های خانوادگی سالم تر بررسی می کنیم.

مشاوره روانشناسی خانواده

آشنایی با مشاوره روانشناسی خانواده

مشاوره روانشناسی خانواده که به عنوان خانواده درمانی نیز شناخته می شود، شاخه ای تخصصی از روانشناسی است که بر درک و بهبود پویایی در روابط خانوادگی متمرکز است. بر خلاف درمان فردی، که در درجه اول به مسائل شخصی می پردازد، مشاوره خانواده بر این فرض عمل می کند که رفاه یک فرد به طور پیچیده ای با سلامت ارتباطات خانوادگی آنها مرتبط است. این به دنبال شناسایی و رسیدگی به تعارضات اساسی، شکست های ارتباطی و الگوهای ناکارآمدی است که به پریشانی درون واحد خانواده کمک می کند.

اهمیت مشاوره روانشناسی خانواده

از جمله دلیل اهمیت مشاوره روانشناسی خانواده می توان به موارد زیر اشاره کرد:

  1. ارتباطات پیشرفته: ارتباط موثر در قلب روابط سالم نهفته است. مشاوره روانشناسی خانواده، افراد را به مهارت های ارتباطی ضروری مجهز می کند و آنها را قادر می سازد تا افکار، احساسات و نگرانی های خود را به شیوه ای سازنده بیان کنند.
  1. حل تعارض: تعارض در هر محیط خانوادگی اجتناب ناپذیر است، اما نحوه مدیریت آنها می تواند تفاوت را ایجاد کند. مشاوره روانشناسی خانواده فضایی امن و بی طرف را برای خانواده ها فراهم می کند تا به تعارضات رسیدگی کنند و مسائل اساسی را بدون ترس از قضاوت بررسی کنند. از طریق مداخلات هدایت‌شده و تکنیک‌های میانجی‌گری، خانواده‌ها یاد می‌گیرند که درگیری‌ها را به‌طور مؤثری هدایت کنند، آشتی و سازش را تقویت کنند.
  1. پیوندهای تقویت شده: روابط خانوادگی سالم بر پایه اعتماد، احترام و همدلی بنا شده است. مشاوره روانشناسی خانواده با ترویج همدلی، درک و اعتبار در بین اعضای خانواده به تقویت این پیوندها کمک می کند. مشاوره با تقویت حس انسجام و تعلق، محیطی حمایتی را ایجاد می کند که در آن افراد احساس ارزشمندی و درک می کنند.
  1. پرداختن به ناکارآمدی: الگوهای ناکارآمد در خانواده ها می تواند چرخه های تعارض و پریشانی را تداوم بخشد. مشاوره روانشناسی خانواده به دنبال شناسایی و به چالش کشیدن این الگوها است و خانواده ها را قادر می سازد تا از چرخه های منفی رهایی یابند و پویایی های سالم تری اتخاذ کنند. 
  1. تغییر مسیر: گذارهای زندگی، مانند طلاق، ازدواج مجدد، یا تولد فرزند، می تواند به طور قابل توجهی بر پویایی خانواده تأثیر بگذارد. مشاوره روانشناسی خانواده در طول این انتقال، حمایت و راهنمایی را ارائه می دهد و به خانواده ها کمک می کند تا چالش ها و سازگاری های مرتبط را هدایت کنند. مشاوره با تقویت انعطاف‌پذیری و سازگاری، خانواده‌ها را قادر می‌سازد تا تغییرات را پذیرفته و قوی‌تر از انتقال‌های زندگی بیرون بیایند.
مشاوره روانشناسی خانواده

تکنیک های مورد استفاده در مشاوره روانشناسی خانواده

تکنیک های لازمه برای استفاده از در مشاوره روانشناسی خانوادگی شامل موارد زیر است:

  1. خانواده درمانی ساختاری: این رویکرد بر بازسازی نظام خانواده با تنظیم مجدد نقش ها، مرزها و سلسله مراتب تمرکز دارد. خانواده درمانی ساختاری از طریق تکنیک هایی مانند تعیین مرز و ایفای نقش، به دنبال ایجاد یک پویایی خانواده عملکردی تر و متعادل تر است.
  1. روایت درمانی: روایت درمانی به بررسی داستان ها و روایت هایی می پردازد که هویت ها و تعاملات خانوادگی را شکل می دهند. خانواده ها با بیرونی کردن مشکلات و قالب بندی مجدد روایت های منفی، می توانند دیدگاه های جدیدی به دست آورند و روایت های توانمندی را توسعه دهند که رشد و انعطاف پذیری را افزایش می دهد.
  1. درمان متمرکز بر عاطفی: بر شناسایی و تنظیم احساسات درون سیستم خانواده تمرکز دارد. با تقویت آگاهی عاطفی و هماهنگی، EFT به اعضای خانواده کمک می‌کند تا نیازها و آسیب‌پذیری‌های خود را بیان کنند و منجر به ارتباطات و صمیمیت عمیق‌تر شود.
  1. درمان مختصر راه حل محور: بر شناسایی و تقویت راه حل ها به جای پرداختن به مشکلات تأکید دارد. SFBT با تمرکز بر نقاط قوت، منابع و اهداف دست یافتنی، خانواده ها را قادر می سازد تا تغییرات مثبتی را اعمال کنند و حرکتی را برای رسیدن به نتایج مورد نظر خود ایجاد کنند.

نتیجه گیری

مشاوره روانشناسی خانواده به عنوان یک چراغ امید برای خانواده هایی است که پیچیدگی های روابط بین فردی را بررسی می کنند. مشاوره با تقویت ارتباطات، حل تعارضات و ارتقای تاب آوری، خانواده ها را برای غلبه بر چالش ها و پرورش پویایی های سالم تر و رضایت بخش تر، توانمند می کند.

سوالات متداول

چه زمانی یک خانواده باید به دنبال مشاوره باشد؟

خانواده ها ممکن است زمانی که دچار اختلالات ارتباطی، تعارضات حل نشده، تغییرات مهم زندگی مانند طلاق یا ازدواج مجدد، مشکلات رفتاری در کودکان یا زمانی که احساس می کنند تحت فشارهای استرس زا بر روابط خانوادگی تحت تاثیر قرار می گیرند، به دنبال مشاوره باشند.

چه کسانی می توانند از مشاوره روانشناسی خانواده بهره مند شوند؟

مشاوره روانشناسی خانواده می تواند برای خانواده ها در هر شکل و اندازه از جمله خانواده های هسته ای، خانواده های ترکیبی، خانواده های تک والدی و خانواده های گسترده مفید باشد.

اختلال دو قطبی چیست؟

بیماری دو قطبی

علائم اختلال دو قطبی

  • میل به انجام فعالیت‌های فیزیکی بیش‌ازحد
  • افزایش میزان انرژی بدن
  • افزایش سرعت صحبت کردن
  • افزایش میل جنسی
  • اعتمادبه‌نفس بیش‌ازحد
  • اختلال در خواب منظم و کم‌خوابی
  • احساس ناامیدی و درماندگی
  • کاهش توانایی تمرکز در انجام کارهای روزمره
  • بی‌میلی به انجام وظایف و کارهای روزمره
  • میل به خودکشی
  • افزایش میزان استرس و اضطراب

علت ایجاد اختلال دو قطبی

بیماری روانی اختلال دو قطبی می‌تواند به علل مختلفی در افراد ایجاد شود. برخی از این عوامل، ریشه ژنتیکی دارند و برخی دیگر به‌صورت اکتسابی، از محیط پیرامون بر روی فرد تاثیر گذاشته و بیماری دو قطبی را ایجاد می‌کند. در این بخش به تعدادی از مهم‌ترین علل ایجاد بیماری اختلال دو قطبی اشاره می‌کنیم:

  • تفاوت‌های بیولوژیکی در ساختار مغز؛ بر اساس تحقیقات انجام شده، ساختار مغز افرادی که به این بیماری مبتلا شده‌اند با افراد عادی متفاوت بوده است.
  • عوامل ژنتیکی که در جامعه آن را انتقال توارثی بیماری می‌خوانیم؛ این موضوع بر اساس مطالعات و تحقیقات بسیاری، ثابت شده است.
  • عوامل محیطی متعدد؛ همچون استرس
  • تغییر وضعیت و میزان هورمون‌های بدن
  • مصرف بی‌رویه دخانیات و نوشیدنی‌های الکلی

آیا اختلال دوقطبی ارثی است؟

همان‌طور که در بالا اشاره کردیم، ژنتیک یکی از علل ایجاد این بیماری در افراد مختلف است. بر اساس تحقیقات انجام‌شده، احتمال بروز اختلال دو قطبی در افرادی که این بیماری را در نزدیکان خود دارند، 4 تا 6 برابر بیشتر از افراد عادی است. البته توجه داشته باشید که این موضوع، بدان معنی نیست که هر شخص مبتلا به دو قطبی، دارای بستگانی با این اختلال روانی است. همچنین اگر یکی از بستگان و نزدیکان شما به این بیماری روانی مبتلا است، به این معنی نیست که شما هم به اختلال دو قطبی مبتلا خواهید شد؛ بلکه از نظر ژنتیکی فقط درصد احتمال ابتلای شما، بیشتر از افراد عادی است.

از کجا باید بفهمم که اختلال دو قطبی دارم؟

اگر علائم بیماری اختلال دو قطبی را دارید، بهتر است برای تشخیص این مورد و اطمینان از سلامت روان خود، به یک پزشک متخصص یا روانشناس مراجعه کنید. همچنین، امروزه برای تشخیص اختلال دو قطبی، تست‌های آنلاینی نیز وجود دارند که می‌توانید از آن‌ها بهره ببرید. البته توجه داشته باشید که این تست‌ها، به‌هیچ‌وجه مطمئن نبوده و ممکن است نتایج کاملاً اشتباهی ارائه دهند؛ پس بهتر است برای تشخیص این اختلال، به پزشک مراجعه کنید.

دو قطبی

انواع اختلال دو قطبی

اختلال دو قطبی دارای انواع مختلفی می باشد که در ادامه به انواع آن می پردازیم:

اختلال دو قطبی نوع یک

اختلال دو قطبی نوع 1 همان اختلال افسردگی مانیک است. این مشکل یک نوع خاص از بیماری روانی محسوب می شود. فردی که به این بیماری مبتلا می شود، تجربه ی شیدایی در یک دوره از زندگی خود را دارد. در این دوره بیمار انرژی بالا و رفتار های نامتعارف از خود نشان می دهد. احتمال بروز این بیماری در بسیاری از افراد وجود دارد، به طور مثال حدود 5/2 درصد از جمعیت ایالات متحده به این بیماری مبتلا هستند.

علائم اختلال دو قطبی نوع اول

این بیماری مانند سایر بیماری ها دارای علائمی است که با توجه به بروز آن ها باید به یک متخصص روانشناس خوب مراجعه کند.

برخی از علائم غیر طبیعی در این دوره عبارتند از:

  • ولخرجی
  • خود بزرگ پنداری
  • بیش فعالی
  • سوء مصرف دارو
  • سخنرانی با صدای بلند و بی وقفه
  • کاهش نیاز به خواب
  • بی قراری
  • عدم تمرکز
  • احساس سرخوشی
  • رفتارهای پر خطر
  • افزایش انرژی
  • پریدن ناگهانی از یک ایده به ایده دیگر
  • اختلال دو قطبی نوع 2: بیماری دو قطبی نوع 2 به هیپومانیک معروف است که شامل یک دوره افسردگی اساسی در فرد می شود. این بیماری حداقل 2 هفته در فرد به طول می انجامد. میزان شدت این اختلال نسبت به اختلال نوع 1 کمتر است و بیمار در این دوره نیاز به بستری شدن در بیمارستان را ندارد.

اختلال دو قطبی نوع دو

اختلال دو قطبی نوع دو جزو اختلالات روانپزشکی محسوب می شود. همچنین این نوع اختلال به اختلاق خلقی هم معروف است.در این نوع اختلال بیماری دو دوره را تجربه می کند. دوره اول دوره افسردگی و دوره دوم دوره هیپومانیک است. این نوع اختلال در فرد باعث به وجود آمدن پریشانی و ناراحتی مفرط می شود اما لازم است بدانید که این نوع اختلال که به نام خلق است شدت کمتری از اختلال توع یک دارد.

علائم اختلال دو قطبی نوع دوم

در بیماری دو قطبی نوع دو فرد دچار دوره های افسردگی می شود که این بیماری علائم خاص خود را دارد. علائم این نوع اختلال شامل:

  • کاهش نیاز به خواب
  • پر حرفی و پرش افکار
  • افزایش اعتماد به نفس به صورت غیر طبیعی
  • احساس تحریک پذیری زیاد
  • اختلال در توان تصمیم گیری
  • احساس بی قراری به میزان زیاد
  • افزایش سطح انرژی
  • درگیر شدن در فعالیت هایی که برای فرد عواقب خوبی ندارد.
  • ایجاد تغییرات در اشتها
  • احساس غمگینی در اکثر اوقات روز
  • احساس ناامیدی

آیا می توان از اختلال دو قطبی جلوگیری کرد؟

در جواب این سوال باید گفت که هیچ راه تضمینی و قطعی برای پیشگیری از اختلال دو قطبی وجود ندارد؛ بااین‌حال، می‌توانید به‌منظور کاهش احتمال بروز این بیماری روانی، از شرایط تنش‌زا دوری کنید و میزان استرس خود را کنترل کنید. همچنین برای کاهش احتمال این اختلال روانی، می‌توانید مصرف دخانیات و الکل را کاهش داده یا متوقف کنید.

آیا اختلال دو قطبی خطرناک است؟

همان‌طور که اشاره کردیم، بیماری دو قطبی یکی از بیماری‌های روانی شایع در دنیای امروز است. شدت این بیماری روانی، تاثیر مستقیمی بر میزان خطرناک بودن آن دارد. توجه داشته باشید که بیماری‌های اختلال دو قطبی شدید، می‌توانند عواقب خطرناکی برای بیمار و اطرافیان او ایجاد کنند و به‌نوعی خطرناک تلقی می‌شوند. به همین منظور، در صورت مشاهده علائم این اختلال روانی در خود یا شخص دیگری، بهتر است در همان مراحل اولیه برای کنترل و درمان این بیماری به یک پزشک متخصص و حاذق در این زمینه مراجعه کنید. پیشنهاد می‌کنیم از خدمات و مشاوره دکتر آمنه ذاکری برای پیشگیری، تشخیص و درمان بیماری دو قطبی بهره ببرید.

چه افرادی به اختلال دو قطبی مبتلا می شوند؟

اختلال دوقطبی معمولا در سنین 15 تا 20 سالگی رخ می هد و به ندرت در بالای 40 سالگی بروز می یابد. لازم است بدانید که اختلال دوقطب به دو صورت کلی بروز می کند.

اختلال دو قطبی

نتیجه گیری

اختلال دوقطبی، یک اختلال روانی است که با تغییرات شدید در خلال بازدهی و افسردگی همراه است. افراد مبتلا به این اختلال تجربه دوره‌های افسردگی شدید و دوره‌های هیپومانی (احساس بالایی و بالغانه) را تجربه می‌کنند.

سوالات متداول

Call Now Button